Bugün, 10 Ağustos 2022 Çarşamba

Hilmi ÇETİN


BİRKAÇ SORU-CEVAP

Kıymetli okurlar, bugün sizlere Diyanet İşleri Başkanlığı-Din İşleri Yüksek Kurulu’nun fetvalarından oluşan birkaç soru-cevabı aktararak istifadenize sunmak istiyorum.


Kıymetli okurlar, bugün sizlere Diyanet İşleri Başkanlığı-Din İşleri Yüksek Kurulu’nun fetvalarından oluşan birkaç soru-cevabı aktararak istifadenize sunmak istiyorum.
Anne babasının yaşadığı beldeye giden kişi seferî olur mu?
Yetişkin bir kimse doğup büyüdüğü, ya da sürekli yaşamak üzere temelli yerleştiği aslî vatanını terk edip herhangi bir sebeple sürekli yaşamak üzere bir başka yere yerleşirse burası onun aslî vatanı olur ve bu durumda önceki yer vatan-ı aslî olmaktan çıkar.
Eski aslî vatanında anne-babasının veya yetişkin çocuklarının bulunması durumu değiştirmez. Tercih edilen görüş budur (İbn Âbidîn, Reddü’l-muhtâr, II, 614-615).
Buna göre bir kimse sürekli yaşamakta olduğu vatanından ayrılıp, ziyaret vb. amaçlarla 90 km. ve daha uzak yerde yerleşik olan anne-babasının yanına giderse, seferîlik hükümlerine tabi olur. Dolayısıyla gittiği yerde Hanefîlere göre 15, Şâfiîlere göre 4 günden daha az kalmaya niyet ettiği takdirde seferî olur (Mevsılî, el-İhtiyâr, I, 268).
Gemiyle seyahat edenler namazlarını nasıl kılarlar?
Gemi gibi üzerinde ayakta durulabilen vasıtalarda asıl olan, namazı ayakta ve kıbleye dönerek kılmaktır. Baş dönmesi gibi sebeplerle ayakta kılmak mümkün olmadığında gemide oturarak farz namaz kılınabilir ve imkân varsa îmâ etmeyip öncelikle rükû ve secdeli olarak kılınır. Namaza başlarken mümkünse kıbleye doğru dönülür, gemi yön değiştirdikçe kişinin kendisinin de kıble tarafına dönmesi gerekir. Binek hayvandan farklı olarak, gemide cemaat yaparak da namaz kılınabilir (Kâsânî, Bedâî’, I, 109-110).
Birden çok yerde evi olan bir kimse, buralara gittiğinde seferî olur mu?
Bir kimsenin esas memleketinden ayrı olarak, on beş gün veya daha fazla kalmaya niyet ettiği yer vatan-i ikamettir. Dinî görevleri yapma konusunda vatan-ı ikâmetle vatan-ı aslî arasında fark yoktur. Yani vatan-ı ikâmette olan kişi de misafire ait olan dinî kolaylıklardan yararlanamaz (İbn Âbidîn, Reddü’l-muhtar, II, 614-616).
Fıkıh kaynaklarındaki bir görüşe göre; iki yerde kullandığı evi bulunan bir kimse bunlardan hangisine gitse mukim olur. (bkz. İbn Âbidîn, Reddü’l-muhtar, II, 614; Bilmen, İlmihal, s. 163) Buna göre bir beldede kullandığı evi olan kimse oraya gittiğinde seferî sayılmaz.
Günümüzdeki bazı yaklaşımlara göre kişinin yazlığının olduğu yer de aslî vatanı gibidir. Dolayısıyla kişi, kendisine ait yazlık, kışlık evinin veya devre mülkünün bulunduğu yerlerde namazlarını tam kılar.
Kaza namazına nasıl niyet edilir?
Kaza namazı kılacak olan kişinin kılacağı namazı belirleyerek niyet etmesi asıldır. Fakat üzerinde çok sayıda kaza namazı varsa, geçmiş namazları kaza ederken, “Vaktinde kılamadığım ilk sabah/ ilk öğle/ ilk ikindi/ ilk akşam/ ilk yatsı namazını kılmaya” şeklinde niyet edebileceği gibi, “ kılamadığım son sabah/ son öğle/ son ikindi/ son akşam/ son yatsı namazını kılmaya” şeklinde de niyet edebilir.
Selam ve dua ile... Cumanız mübarek olsun...
 

  • Çarşamba 33.7 ° / 20.1 ° Bulutlar
  • Perşembe 29.8 ° / 18.4 ° Dağınık bulutlar
  • Cuma 33.3 ° / 18.9 ° Bulutlar

Balıkesir

10.08.2022

  • İMSAK 04:32
  • GÜNEŞ 06:09
  • ÖĞLE 13:19
  • İKİNDİ 17:09
  • AKŞAM 20:19
  • YATSI 21:49
  • BIST 100

    2.830%1,59
  • DOLAR

    17,8797% -0,11
  • EURO

    18,4348% 0,86
  • GRAM ALTIN

    1.029,4% -0,40
  • Ç. ALTIN

    1698,51% -0,40