Bandırma’ya bağlı Emre Köy’de, “Çerkes Ethem Bey Anma Etkinliği” düzenlendi.
Çerkes Ethem’in vefatının 77. yıldönümünde, doğum yeri olan Emre Köy’de dokuzuncusu gerçekleşen anma programında önce camide Mevlid-i Şerif okutuldu. Ardından Bandırma İlçe Müftüsü Abdülhamit Pehlivan dua yaptırdı.
Kurtuluş Savaşı kahramanları için yapılan saygı duruşu ve İstiklal Marşı’nın ardından Kafkas Vakfı kurucularından ve vakfın fahri başkanı Mehdi Çetinbaş düşüncelerini açıkladı.
Çetinbaş, şunları söyledi:
“ÇERKES ETHEM ASLA HAİN DEĞİLDİR”
“Çerkes Ethem, Kurtuluş Savaşı’mızın ilk meşalesini yakanlar arasında yer alan bir kahramandır. Doğum yeri olan Emre Köy’de, Kuşçubaşı Eşref ile birlikte kurtuluş mücadelesini başlatma kararı aldılar. Böylece Kurtuluş Savaşı’nın ilk öncüleri arasında yer aldılar. Çerkes Ethem, Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin nefes almasını, gelişmesini, otoritesinin yurt genelinde yayılmasını sağlayan gizli bir kahramandır. Kurtuluş Savaşı sırasında ülke içinde çıkan birçok ayaklanmayı bastırmıştır. Halen Ethem Bey’in Çerkeslik unvanını aşağılama için kullanmak isteyenler var. O hiçbir zaman kavmiyetçilik, Çerkes milliyetçiliği, Çerkesçilik yapmadı. Ancak siyasi iktidarlar, hiçbir zaman kendilerine ortak kabul etmezler. Kendi erklerini her şeyin üzerinde tutarlar. Buna paralel olarak Çerkes Ethem de, millî mücadele döneminde kullanılıp, kenara vahşi bir şekilde atıldı. Tabii ki bunu kabul etmedi. Gazi Mustafa Kemal ile Eskişehir’de görüşmek üzere iken dönemin siyasilerinin oyunuyla görüştürülmedi.
Geçtiğimiz günlerde, görüşlerine saygı duyduğumuz tarihçi-yazar İlber Ortaylı ile birlikte bir yurt dışı gezideydik. Kendisiyle Çerkes Ethem konusunu konuştuğumuzda bana, ‘Ethem, asla hain değildir, harcanmıştır’ dedi. Ben de kendisine, ‘Hocam, bunu çıktığınız televizyon programlarında açıkça söyleyin’ dediğimde, ‘Çerkes Ethem konusu ancak bu kadar söylenebilir’ yanıtını verdi. Kısacası Çerkes Ethem asla hain değildir. Türk ordusuna karşı savaştığı koskoca bir yalandır. Türk ordusuna tek kurşun atmamıştır. Kendine karşı yapılan haksızlığa kırılarak, Yunanistan ile yaptıkları bir protokolle bu ülkeye geçmiş, daha sonra Ürdün’e giderek Amman’da ölmüştür.
Halen Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde, Çerkes Ethem’in ihanet ettiği konusunda hiçbir bilgi ve belge yoktur. Hatta Yunanistan’a gidenler için daha sonra ‘iade-i itibar” verilmesi gündeme gelmiştir. O dönemde, TBMM yetkilileri,
‘Çerkes Ethem için herhangi bir suçlama yok ki, nasıl iade-i itibar verelim’ denilmiştir. O dönemde, Yunanistan’a gidenler için af çıkarıldığında Çerkes Ethem, ülkeye gelmemiş ve ‘Ben, ülkeme ihanet etmedim, suç işlemedim ki, neden af edileyim?’ demiş ve TBMM’de kurulacak bir mahkeme tarafından yargılanmayı istemiş, bu mahkemede aklandıktan sonra ülkeye dönmek istemiştir. Yani kendisine yapıştırılmak istenen ihanet yaftasını hiçbir zaman kabul etmemiştir.
Gerçekler bugün böylesine açık bir şekilde ortadayken ve Çerkes Ethem ile ilgili, akademisyenlerce yazılan kitapların yüzde 95 bu gerçeği yansıtırken, hâlâ yüzde 5’lik bir yayınların aleyhte provokatif yayınlarıyla Ethem Bey’in hain ilan edilmesi çok üzücüdür. Çerkes Ethem, kurtuluş savaşının, çakır gözlü, aslan yürekli bir kahramanıdır.”
ETKİNLİK KOMİTESİNDEN AÇIKLAMA
Etkinliği düzenleyen Emre Köy, Karaçalılık, Yeni Ziraatli, Yeni Sığırcı ve Çerkes Ethem’in ailesi, şu yazılı açıklamayı yaptı:
“Bugün burada, vefatının 77. yılında dokuzuncusunu düzenlediğimiz Çerkes Ethem Bey’i, Kuvay-ı Milliye kahramanlarını ve tüm aziz şehitlerimizi rahmet, minnet ve saygıyla anmak için toplandık.
Ethem Bey, Anadolu’nun en zorlu günlerinde, işgale karşı mücadele eden ve nice vatan evladını örgütleyerek Kuvay-ı Seyyare Umum Kumandanı sıfatıyla vatan savunmasına katan bir Kuvay-ı Milliye komutanıydı.
Tarihte birçok devlet yıkılmış, sınırlar değişmiştir. Bizler ise bu toprakları korumak uğruna mücadele eden kahramanlarımızı birbirleriyle çağrıştırmak yerine onların aziz hatıralarına sahip çıkmalı ve bu topraklardan doğan Kuvay-ı Milliye ruhunu yaşatmalıyız.
Çerkes Ethem Bey’in de tüm kahramanlarımız gibi bu milletin bağımsızlık yolundaki fedakârlıklarının hakkıyla anılması en büyük arzumuzdur. Temennimiz odur ki, bir gün Ethem Bey’in naaşı da iade-i itibar yapılarak doğduğu ve uğruna savaştığı bu topraklara getirilir, vatan toprağında huzura kavuşur.
Bandırma, Millî Mücadele’nin ilk silahlı direniş kanadının oluşturulduğu en önemli yerlerden biridir. Ne yazık ki, bugün ne Bandırma’da, ne de Emre Köyü’nde bir Kuvay-ı Milliye müzesi bile bulunmamaktadır. Bugün, Salihli Kent Müzesi’nde bile Çerkes Ethem Bey’e ait özel bir bölüm yer alırken, Bandırma’da bu eksikliğin sürmesi büyük bir kayıptır. Bu boşluğun giderilmesi, hem Ethem Bey’in hem de Bandırma’dan çıkıp Salihli Cephesi’ni kuran kahramanlarımızın hatıralarına sahip çıkmak açısından en büyük arzumuzdur.
Bizim için önemli olan, geçmişin kinini büyütmek değil, bu milletin bağımsızlık yolunda mücadele eden evlatlarını hakkaniyetle anmaktır.
Aziz şehitlerimizi rahmet, minnet ve şükranla yâd ediyoruz.”
AYDIN AYHAN VE TÖRE SİVRİOĞLU VAZGEÇTİ
Öte yandan, daha önce yapılan açıklamada, gerçekleşecek “Çerkes Ethem Bey paneli”nin, Dr. Ulaş Töre Sivrioğlu’nun moderatörlüğünde yapılıp, akademisyen, araştırmacı yazar, tarihçi Aydın Ayhan’ın konuşmacı olarak yer alacağı belirtilmiş, bu iki isim, afişlerde de yer almıştı. Ancak Ayhan ve Sivrioğlu, panele katılmaktan vazgeçtiler. Bu vazgeçme kararının, son günlerde, bazı kesimler tarafından, bazı yayın organları ve sosyal medyada, Çerkes Ethem için yapılan olumsuz eleştirilerden kaynaklandığı öne sürüldü.
Emre Köyü’ndeki etkinliğe Adalet ve Kalkınma Partisi Bandırma İlçe Başkanı Göksel Karlahan, Çerkes Ethem Bey’in akrabaları ve yakınları ile kalabalık bir topluluk katıldı.
ÖNDER BALIKÇI